ინგუშები

ადგილობრივი რწმენები. ისლამის გაბატონებამდე არსებობდა ბუნებრივი ძალების კულტები, წმინდა ადგილების, წინაპრებისა და თემების მფარველების თაყვანისცემა. ჩანაწერებში გვხვდება დიალა, სელა, ტუშოლი და მიაცელი. სალოცავები და რიტუალური დღესასწაულები დაკავშირებული იყო სამიწათმოქმედო კალენდართან და საზოგადოების მოწყობასთან. ეს ტრადიციები იცვლებოდა და არ შეადგენდა ერთიან უცვლელ „ძველ ინგუშთა რელიგიას“. ველური მოწმობები. ბ. კ. დალგატი 1891–1892 წლებში აგროვებდა მასალას ინგუშებში, მათ შორის მეცხალურ საზოგადოებაში. მისი დაკვირვებები აჩვენებს ადგილობრივი რიტუალების შენარჩუნებას XIX საუკუნის ბოლოს. მისი ნაშრომის სათაური იყენებს ძველ ფართო ტერმინოლოგიას: ინგუშური მასალა არ შეიძლება ავტომატურად მიეწეროს თანამედროვე ჩეჩნებს და პირიქით. ქრისტიანობა და კავშირები საქართველოსთან. შუა საუკუნეების ქრისტიანული გავლენები მოდიოდა ამიერკავკასიასთან კონტაქტების გზით. თხაბა-ერდი ასინის ხეობაში ამ კავშირების უმნიშვნელოვანესი მატერიალური მოწმობაა. არქიტექტურული გადაკეთებები და ქართული წარწერები შეისწავლება ტაძრის წარმოშობის თქმულებებისგან დამოუკიდებლად. ეკლესიის არსებობა არ ნიშნავს, რომ ყველა მთის საზოგადოებაში ერთდროულად დამკვიდრდა ერთი სარწმუნოება. რატომ არ იყო სარწმუნოების შეცვლა ერთმომენტოვანი. ქრისტიანული ელემენტები, ადგილობრივი კულტები და ისლამური პრაქტიკები შეიძლებოდა თანაარსებობდეს. ალბოგაჩიევას კვლევა და მისი აკადემიური რეცენზია აჩვენებს, რომ სხვადასხვა საზოგადოება ახალ ნორმებს სხვადასხვა პერიოდში იღებდა. XIX საუკუნის მართლმადიდებლური მისიის ისტორია ასევე არ ემთხვევა შუა საუკუნეების ქრისტიანული გავლენის ისტორიას. ისლამის გავრცელების გზები. მუსლიმური გავლენები მოდიოდა მეზობელი საზოგადოებების, უპირველეს ყოვლისა ყაბარდოს, ჩეჩნეთისა და დაღესტნის გავლით. მნიშვნელობა ჰქონდა ვაჭრობას, გადასახლებებს, ქადაგებას, სწავლებას და სულიერი მოძღვრების მოღვაწეობას. XVIII და XIX საუკუნეებში ისლამი თანდათანობით გაძლიერდა: ბარისა და მთის თემები ამ გზას არაერთდროულად გადიოდნენ. მასალები არ ადგენს ყველა ინგუშის მოქცევის ერთ ზუსტ თარიღს. სუფიური მოძღვრების როლი. XIX საუკუნის შუა და მეორე ნახევარში მნიშვნელოვანი როლი ითამაშეს კუნთა-ჰაჯი კიშიევმა და მისი ყადირიული ტრადიციის გამგრძელებლებმა. ყადირიასთან ერთად ვრცელდებოდა ნაყშბანდიური ტრადიცია. მოძღვრებისა და მოწაფეების პირადი კავშირები, ადგილობრივი თემები და მოლოცვა ეხმარებოდა ისლამის ყოველდღიური ცხოვრების ნაწილად ქცევას. მაზჰაბი, ტარიყათი და ვირდი. მორწმუნე ინგუშებში ჭარბობს სუნიტური ისლამი შაფიიტური მაზჰაბისა. მაზჰაბი სამართლებრივი სკოლაა. ყადირია და ნაყშბანდია სუფიურ საძმოებს განეკუთვნება, ხოლო ვირდი ასევე აღნიშნავს კონკრეტული მოძღვრის მიმდევართა წრეს. ეს ცნებები არ უნდა აგვერიოს ეთნიკურ ჯგუფებში ან ცალკეულ რელიგიებად არ უნდა ჩაითვალოს. საბჭოთა შეზღუდვები და რწმენის გადაცემა. რელიგიური დაწესებულებების დახურვამ, სამღვდელოების დევნამ და ანტირელიგიურმა პოლიტიკამ შეცვალა თემური ცხოვრების პირობები. თუმცა ცოდნის ოჯახური გადაცემა და სუფიური კავშირები შენარჩუნდა, მათ შორის დეპორტაციის დროს. საბჭოთა პერიოდში რელიგიური ცხოვრება სრულად არ გამქრალა. აღორძინება XX საუკუნის ბოლოდან. გაიხსნა შესაძლებლობები საჯარო რელიგიური მოღვაწეობისა და სწავლებისთვის. განვითარდა მეჩეთები, ადგილობრივი ინსტიტუტები, კავშირები ისლამური განათლების ცენტრებთან. შიდამუსლიმური დისკუსიები ასახავდა თაობათა, რელიგიური გამოცდილებისა და ტრადიციის გაგების განსხვავებებს. XXI საუკუნის დასაწყისის კვლევების აღწერა არ არის მტკიცება, რომ ყველა ინსტიტუტი დღესაც უცვლელი რჩება. პრაქტიკები დღეს. ნამაზი, რამადანის მარხვა, ურაზა-ბაირამი და ყურბან-ბაირამი მნიშვნელოვანია მუსლიმური ცხოვრებისთვის. სუფიურ თემებში შენარჩუნებულია ზიქრის ფორმები, ხოლო ნაზმები სულიერ შინაარსს ინგუშურ სიტყვიერ ტრადიციასთან აკავშირებს. რიტუალების დაცვის ხარისხი განსხვავებულია; ეთნიკური კუთვნილება არ განსაზღვრავს ადამიანის პირად შეხედულებებს.