ადიღეები (ჩერქეზები)

ადგილობრივი რწმენები. მსოფლიო რელიგიების გავრცელებამდე არსებობდა ბუნებასთან, მეურნეობასა და საზოგადოებრივ ცხოვრებასთან დაკავშირებული ადგილობრივი კულტები და რიტუალები. გვიანდელი ეთნოგრაფიული ჩანაწერები საფუძველს არ გვაძლევს, ათასწლეულების განმავლობაში ყველა ჯგუფის ერთიანი, უცვლელი რელიგია აღვადგინოთ. ქრისტიანობა შუა საუკუნეებში. ქრისტიანული კავშირები ყალიბდებოდა შავი ზღვისპირეთისა და მეზობელი კავკასიური ცენტრების მეშვეობით. ბიზანტიური, აფხაზური და ალანური გავლენა, მოგვიანებით კი გენუელურ კოლონიებთან კონტაქტები სხვადასხვა პერიოდში და სხვადასხვა ტერიტორიაზე მოქმედებდა. საეკლესიო ინსტიტუტების გავრცელება არ ნიშნავდა ადგილობრივი რიტუალების გაქრობას. ტრადიციების თანაარსებობა. ერთი და იმავე დროის მოგზაურები ადიღეური საზოგადოებების რწმენას სხვადასხვაგვარად აღწერდნენ. ეს აიხსნება არაერთგვაროვანი რელიგიური ვითარებითა და ადგილობრივი წარმოდგენების ქრისტიანულ და მუსლიმურ პრაქტიკებთან შერწყმით. ასეთი სურათი უფრო რთულია, ვიდრე სამი მკაცრად გამიჯნული ეპოქის თანმიმდევრული ცვლა. ისლამის გავრცელების გზები. ადრეულ ახალ დროში მნიშვნელოვან როლს თამაშობდა კონტაქტები ყირიმის სახანოსა და ოსმალეთის იმპერიასთან, მქადაგებლები, ვაჭრობა და ადგილობრივი აზნაურობის კავშირები. ისლამის მიღება თანდათანობით მიმდინარეობდა: მმართველის პოლიტიკური გადაწყვეტილება არ უდრიდა ყოველი სოფლის დაუყოვნებელ მოქცევას. XVIII და XIX საუკუნეები. ისლამი სხვადასხვა სისწრაფით მყარდებოდა. კავკასიის ომის პერიოდში მუსლიმურ ნორმებმა დამატებითი გამაერთიანებელი მნიშვნელობა შეიძინა. დასავლური საზოგადოებებისა და ყაბარდოს რელიგიური ისტორია ერთი საერთო თარიღით არ უნდა დათარიღდეს. სუნიტური ტრადიცია. ადიღეების ძირითადი ისტორიული ისლამური ტრადიცია სუნიტურია, უმეტესად ჰანაფიტური მაზჰაბის. ეს კუთვნილება ავტომატურად არ უნდა გადავიტანოთ ყოველ ადამიანზე. მეჩეთები, სასულიერო განათლება და ოჯახური რიტუალები რელიგიური ცხოვრების სხვადასხვა მხარეს შეადგენს. ხაბზე და რელიგია. ადიღე ხაბზე მოიცავს წეს-ჩვეულებებს, ურთიერთობის, პატივისცემისა და საზოგადოებრივი ქცევის ნორმებს. ის არ არის შარიათის იდენტური და არ არის ყველა ადიღეის ერთი რელიგიის ზუსტი სახელწოდება. სამეცნიერო ლიტერატურაში ასევე განირჩევა ადიღაგეს ეთიკა და მისი გამოხატვის ეტიკეტური ფორმები. მართლმადიდებელი ადიღეები. მართლმადიდებელი ყაბარდოული თემების ისტორია, კერძოდ, მოზდოკსა და XVIII საუკუნის გადასახლებებთან არის დაკავშირებული. ასეთი თემების არსებობა გვიჩვენებს, რომ ადიღეური იდენტობა ერთ სარწმუნოებამდე არ მიდის. საბჭოთა პერიოდი. საბჭოთა ანტირელიგიური პოლიტიკა ზღუდავდა რელიგიურ დაწესებულებებსა და საჯარო პრაქტიკას. ოჯახური და ადგილობრივი ტრადიციები არაერთგვაროვნად შემორჩა; საერო კულტურა რამდენიმე თაობის ცხოვრების მნიშვნელოვან ნაწილად იქცა. სსრკ-ის დაშლის შემდეგ. განახლდა რელიგიური საქმიანობა და რწმენისა და წეს-ჩვეულებების თანაფარდობის განხილვა. საველე კვლევები აფიქსირებს მუსლიმებს, სხვადასხვა მიმართულების ქრისტიანებსა და საერო პოზიციებს. წარსული წლების ლოკალური გამოკითხვები არ გაიცემა ყველა ადიღეისა და დიასპორის თანამედროვე სტატისტიკად.